Meschac Gaba (1961) is afkomstig uit Benin, West-Afrika, en woont en werkt sinds een aantal jaar in Amsterdam. Hij kreeg interesse in kunst toen hij op de middelbare school zat. Hij las boeken over beroemde kunstenaars en besloot van kunst zijn beroep te maken.
Drie jaar werkte hij als leerling bij de in Benin bekende kunstenaar Zossou. Het ging hem voor de wind. Hij deed mee aan wedstrijden en won prijzen. In 1996 kwam hij naar Nederland, waar hij gedurende twee jaar een opleiding volgde aan de Rijksacademie in Amsterdam.

Gaba gebruikt voor zijn werk allerlei waardeloze materialen: afgeschreven bankbiljetten, munten of de lege schillen van sinaasappels. De werken die hij op doek maakte, hebben allemaal stempelachtige afdrukken van de nerven van blaadjes. Ze staan symbool voor de natuur. Symboliek is in bijna elk werk van Gaba wel te vinden. De bankbiljetten geven hierbij duidelijk de toon aan. De meeste zijn afkomstig van de Nationale Bank van Benin. De uitgeknipte rondjes zijn ingehouden van kleur, lichtbruine en grijze tinten overheersen. Heel wat anders dan het doek dat Gaba beplakte met de confetti die de Nederlandse Bank van haar oude briefjes maakt. Dat ziet eruit als een bontgekleurde deken.

Dat Gaba, naast bankbiljetten, gebruik maakt van 'arme' materialen zoals lege pindadoppen of de lege schillen van sinaasappels, is niet toevallig. In Benin hebben de meeste mensen het niet zo ruim. Gaba gebruikte daarom zo goedkoop mogelijke spullen. Later ontdekte hij dat deze uitstekend verwoorden wat hij met zijn kunst wil uitdrukken. “Ze staan voor de slechte economie en de armoede in mijn land”, zegt hij hierover. En ook: “Het is altijd hetzelfde. De mensen in de arme landen stellen zich tevreden met de resten van de rijken. Voor hun zijn de kruimels; Andere sociale steun is er niet. Daar legt men zich bij neer omdat met denkt dat er geen andere keus is. Ze nemen wat er overblijft. Maar het kan wél anders, als je het heft in eigen handen neemt.”

Met zijn werk wil hij, soms op een speelse manier, dan weer wat zwaarder van toon, een commentaar leveren op de patstelling waarin veel Afrikaanse landen zich bevinden en ook op de economische machtsverhouding tussen het Westen en Afrika. Veelzeggend in dit opzicht is de vorm en de titel van het schaakspel (‘Het spel van de democratie’) dat Gaba maakte: de stukken zijn bekleed met verknipte Europese bankbiljetten terwijl de velden van het bord bestaan uit stukjes Afrikaans geld.

Opleiding: Lessen bij de kunstenaar Zossou in Benin (West-Afrika); 1996-1997 Rijksacademie voor Beeldende Kunsten, Amsterdam.
Exposities (selectie): 1990 Centre Culturelle Français de Cotonou, Benin; 1992 Musee des arts oceanique et africain, Parijs; 1994 Galerie Go, Cotonou, Benin; Ambassade van Duitsland, Cotonou; 1997 Tropenmuseum, Amsterdam; 1998 SBK Amsterdam.

SBK Tilburg